Yeni Peynir Tebliği Yayımlandı: Üretimden Etiketlemeye Önemli Değişiklikler

10.11.2026 tarihli ve 33426 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Peynir Tebliği (Tebliğ No: 2026/24), 2015/6 sayılı Peynir Tebliği’ni yürürlükten kaldırmıştır. Yeni düzenleme, peynirin bileşimini ve üretim teknolojisini daha ayrıntılı açıklamakta; çeşnili peynirlerin bileşen ve fiziksel formuna ilişkin yeni koşullar getirmekte; bazı katkı maddesi uygulamalarını ürün grubu bazında sınırlamakta ve gıda enzimleri bakımından daha sınırlı bir izin yaklaşımı getirmektedir.

1. Çeşnili peynirlere ilişkin düzenlemeler

• Çeşni maddesi: Fındık, fıstık, badem, ceviz gibi sert kabuklu meyveler, şekerli mamuller, meyve ve sebzeler ile bal, kahve, kakao, çikolata, baharat ve bitkilerin yenilebilen kısımlarını,
• Sert kabuklu meyvelerin (fındık, fıstık, badem, ceviz vb.) tane veya parça hâlinde; susam ve çörek otu gibi baharatların ise son üründe tane hâlinde bulunması gerekmektedir. Bu bileşenler ezme veya püre şeklinde kullanılamayacaktır. Bu hüküm, Tebliğ’de 4. maddenin (cc) fıkrasında tanımlanan taze peynirler için uygulanmayacaktır.
• Susam hariç olmak üzere, mısır ve ay çekirdeği gibi bitkisel yağ üretiminde kullanılan hububat ve yağlı tohumlar çeşni olarak kullanılamaz.
• Önceki Tebliğ’de çeşnili peynirlerde, kullanılan çeşni maddesi ile orantılı olacak miktarda bulunabilecek bitkisel yağ yeni Tebliğ ile yasaklanmıştır. Çeşnili taze peynirlerde stabilizör amaçlı olarak nişasta, teknolojinin izin verdiği miktarda kullanılabilir.
• Çeşnili peynirlerde toplam çeşni oranı en fazla %6, çeşnili taze peynirlerde ise en fazla %15 olarak belirlenmiştir.
• Çeşnili peynirlerde, çeşni maddesinden gelen beta-sitosterol oranı %2 ile sınırlandırılmıştır. Çikolatalı taze peynirlerde bu kural uygulanmayacaktır.
• Üretiminde çeşni maddesi kullanılan peynirlerin etiketinde çeşni maddesinin adı temel görüş alanında ürün adıyla birlikte belirtilir.
• Şeker kullanılan çeşnili taze peynirlerin etiketlerinde, temel görüş alanında ağırlıkça “% … ilave şeker içerir” beyanına yer verilmesi zorunludur.

2. Eritme peynirlerine ilişkin düzenlemeler

• Eritme peynirinin dökme olarak piyasaya arz edilmesi yasaklanmıştır.
• Eritme peyniri tanımına “işlenmiş peynir” vurgusu eklenmiştir.
• Eritme peynirinin; geleneksel, yöresel veya coğrafi işaret/geleneksel ürün adı olarak tescil edilmiş peynirleri çağrıştıracak ve tüketiciyi yanıltacak şekilde üretilerek piyasaya arz edilmesine izin verilmemiştir.
• Eritme peynirinin etiketinde gıda adının temel görüş alanında, en az 3 mm x-yüksekliğine sahip karakterlerle belirtilmesi zorunludur. En geniş yüzeyi 80 cm²’den küçük ambalajlarda bu değer en az 1,5 mm olarak uygulanacaktır.
• Eritme peynirlerinin gıda adında veya etiketinin herhangi bir yerinde “taze” ya da “olgunlaştırılmamış” ibareleri kullanılamayacaktır.
• Eritme peynir üretiminde kullanılan peynirler, bu Tebliğ hükümlerine uygun olmak zorundadır.

3. Diğer önemli değişiklikler

• Peynir üretiminde proteolitik enzimler, lipazlar ve laktaz enzimi dışında enzim kullanımına izin verilmemiştir.
• Türk Gıda Kodeksi Gıdalara Vitaminler, Mineraller ve Belirli Diğer Öğelerin Eklenmesi Hakkında Yönetmelik’te tanımlanan diğer öğeler, bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlere eklenemez.
• Süt ve süt ürünleri aroması veren aroma vericilerin kullanımı yasaklanmıştır (daha önceki Tebliğ’de verilen örnekler kaldırılmış, ifade genelleştirilmiştir).
• Telemesi haşlanan peynirler ile tulum peyniri üretiminde emülsifiye edici tuz kullanımı yasaklanmıştır.
• Sürülebilir nitelikteki belirli peynirler için yeni bir taze peynir tanımı getirilmiş ve bu ürünlerde ürün adı olarak “taze peynir” ibaresinin kullanılması öngörülmüştür.
• Tekniğine uygun şekilde asitliği artırılmış süte, yoğurda ve/veya ayrana ısıl işlem uygulandıktan sonra süzülerek elde edilen tuzlu veya tuzsuz peynir, ÇÖKELEK tanımı ile Tebliğ’e eklenmiştir.
• Peynir altı suyunun salamura bileşeni olabileceği açıkça tanımlanmıştır.
• “Sürülebilir”, “ultrafiltrasyon”, “üçgen”, “tost, pizza vb. yapımında kullanılabilir” gibi ibareler, tek başına ürün adı olarak kullanılmaması, ürün adı algısı oluşturulmaması ve ürün adının yazıldığı puntodan daha büyük puntoyla yazılmaması kaydıyla kullanılabilir.
• Bu Tebliğ’de tanımlanan peynirlerin yanı sıra telemenin; muhafaza edilmesi, taşınması ve piyasaya arz edilmesi sürecinde 10 °C’nin altındaki sıcaklıklarda tutulması zorunlu hâle gelmiştir.

Uyum süreci ve geçiş hükümleri

Yeni Tebliğ yayımlandığı tarihte yürürlüğe girmiştir. Bununla birlikte, yayım tarihinden önce faaliyet gösteren gıda işletmecilerine 30 Nisan 2027 tarihine kadar uyum süresi tanınmış olup, bu süre boyunca söz konusu işletmelere 2015/6 sayılı Tebliğ hükümleri uygulanmaya devam edecektir.

Ayrıca, 30 Nisan 2027’den önce piyasaya arz edilen dilimlenebilir eritme peynirleri dışındaki peynirlerin raf ömrü sonuna kadar piyasada bulunmasına izin verilmiştir. Dilimlenebilir eritme peynirleri için ise bu konuda özel bir geçiş hükmü bulunmaktadır; 30 Nisan 2027 tarihinden sonra bu Tebliğ’e uygun olmayan dilimlenebilir eritme peynirleri piyasada bulunamayacaktır.

İlgili tebliğe aşağıdaki linkten ulaşabilirsiniz.

https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2026/11/20261110-7.htm